Phụ nữ mang thai có thể uống cà phê, nhưng cần kiểm soát lượng caffeine mỗi ngày. Tiêu thụ caffeine ở mức cao trong thai kỳ có liên quan đến một số kết cục bất lợi như tăng nguy cơ thai nhỏ so với tuổi thai và sảy thai, dù mức độ nguy cơ và ngưỡng ảnh hưởng vẫn còn được nghiên cứu.
Caffeine là chất kích thích tự nhiên có trong cà phê, trà, nước ngọt có caffeine, chocolate, một số thực phẩm và thuốc. Sau khi người mẹ sử dụng, caffeine có thể đi qua nhau thai và thai nhi chưa có khả năng chuyển hóa caffeine hiệu quả như người trưởng thành. Vì vậy, kiểm soát lượng caffeine là một trong những vấn đề thai phụ nên lưu ý trong chế độ ăn uống.
Caffeine có thể ảnh hưởng đến thai nhi như thế nào?
Caffeine có tác dụng kích thích hệ thần kinh và có thể ảnh hưởng đến hệ tim mạch. Một số nghiên cứu cho thấy caffeine có thể làm co mạch, trong đó có các mạch máu ở tử cung và nhau thai, từ đó có khả năng ảnh hưởng đến lượng máu cung cấp cho thai nhi.
Một nghiên cứu cho thấy mức caffeine trong cơ thể mẹ có liên quan đến kích thước và khối lượng cơ thể trẻ sơ sinh thấp hơn. Nghiên cứu này ghi nhận mối liên quan ngay cả ở mức tiêu thụ caffeine dưới 200 mg/ngày, nhưng đây là nghiên cứu quan sát và không thể khẳng định caffeine là nguyên nhân duy nhất gây giảm tăng trưởng thai.
Phụ nữ mang thai có thể uống cà phê, nhưng cần kiểm soát lượng caffeine mỗi ngày.
Do đó, thai phụ không nên hiểu rằng chỉ cần uống một lượng nhỏ cà phê là thai nhi chắc chắn bị ảnh hưởng. Nguy cơ còn phụ thuộc vào tổng lượng caffeine, thời điểm sử dụng và nhiều yếu tố sức khỏe khác của người mẹ.
Thai phụ nên uống bao nhiêu cà phê?
Mốc 200 mg caffeine/ngày thường được sử dụng để tư vấn cho phụ nữ mang thai. Đây là tổng lượng caffeine từ tất cả các nguồn trong ngày, không chỉ riêng cà phê.
Lượng caffeine trong một cốc cà phê thay đổi rất lớn tùy loại cà phê, kích thước cốc, cách pha và hàm lượng sản phẩm. Theo nhà nghiên cứu một cốc cà phê pha khoảng 355 ml có thể chứa khoảng 113-247 mg caffeine. Vì vậy, chỉ nhìn vào số cốc cà phê là chưa đủ để xác định lượng caffeine thực tế.
Ngoài cà phê, thai phụ cần tính cả caffeine từ trà xanh, trà đen, nước cola, chocolate, nước tăng lực và một số sản phẩm bổ sung hoặc thuốc.
Đặc biệt, nước tăng lực chứa caffeine không nên được xem là lựa chọn thay thế cà phê trong thai kỳ, bởi ngoài caffeine, một số sản phẩm còn chứa nhiều đường hoặc các chất kích thích khác.
Có cần kiêng hoàn toàn cà phê khi mang thai?
Không nhất thiết tất cả phụ nữ mang thai đều phải loại bỏ hoàn toàn cà phê. Với thai phụ khỏe mạnh, mức caffeine không quá 200 mg/ngày hiện được xem là mức sử dụng vừa phải trong các khuyến nghị chuyên môn phổ biến.
Tuy nhiên, nếu người mẹ có thói quen uống nhiều cà phê, nên giảm dần lượng sử dụng thay vì đột ngột ngừng nếu việc này gây đau đầu, mệt mỏi hoặc khó chịu.
Có thể lựa chọn cà phê decaf (loại cà phê từ hạt đã được loại bỏ ít nhất 97% hàm lượng caffeine trước khi đem đi rang và xay) hoặc các loại đồ uống không chứa caffeine. Khi mua sản phẩm đóng gói, nên kiểm tra nhãn để biết hàm lượng caffeine.
Uống cà phê thế nào để an toàn hơn?
Thai phụ nên theo dõi tổng lượng caffeine trong cả ngày, thay vì chỉ kiểm soát số cốc cà phê. Nếu đã uống cà phê vào buổi sáng, cần tính thêm caffeine từ trà, chocolate hoặc các đồ uống khác trong ngày.
Ngoài ra, không nên dùng cà phê để thay thế bữa ăn, đặc biệt trong giai đoạn thai kỳ cần bảo đảm đủ năng lượng, protein, vitamin và khoáng chất cho mẹ và thai nhi.
Nếu thai phụ có bệnh lý đặc biệt, thai chậm phát triển, tăng huyết áp, rối loạn nhịp tim hoặc đang được theo dõi thai kỳ nguy cơ cao, nên trao đổi với bác sĩ về lượng caffeine phù hợp.
Tóm lại, phụ nữ mang thai không nhất thiết phải kiêng tuyệt đối cà phê, nhưng không nên uống quá nhiều. Giữ tổng lượng caffeine ở mức không quá khoảng 200 mg/ngày, đồng thời ưu tiên chế độ ăn đa dạng, đủ dinh dưỡng và khám thai định kỳ là cách phù hợp để giảm những nguy cơ có thể phòng tránh trong thai kỳ.
