Sau khi hoàn tất các cuộc thử nghiệm cần thiết trên mặt đất và trên không tại nhà máy, các máy bay Su-34 được đưa vào biên chế, trong bối cảnh Nga đang ưu tiên mở rộng quy mô đội máy bay chiến đấu.
Máy bay chiến đấu-ném bom Su-34. (Ảnh: TASS)
Một chỉ huy phi hành đoàn Su-34 được truyền thông nhà nước Nga dẫn lời cho biết, việc bàn giao nhằm đáp ứng các mục tiêu của Bộ Quốc phòng nước này về cung cấp vũ khí và trang thiết bị cho quân đội.
Theo ông, Su-34 kết hợp khả năng của một máy bay chiến đấu và máy bay ném bom, có thể tấn công mục tiêu trên mặt đất, trên biển và trên không, kể cả trong điều kiện thời tiết phức tạp hoặc khi đối mặt với hệ thống phòng không chủ động.
Su-34 cũng có khả năng hoạt động trong thời gian dài nhờ dung tích lớn của các thùng nhiên liệu bên trong cùng động cơ tiết kiệm nhiên liệu. Theo chỉ huy phi hành đoàn, máy bay có thể bay liên tục tới 10 giờ mà không khiến phi hành đoàn quá mệt mỏi.
Su-34 ngày càng giữ vai trò quan trọng
Su-34 được mô tả là máy bay chiến đấu có tầm bay xa nhất thế giới hiện nay, đồng thời có khả năng mang theo lượng vũ khí lớn. Chi phí mua sắm của Su-34 cũng thấp hơn đáng kể so với những mẫu máy bay phức tạp hơn như Su-35 và Su-57.
Tại chiến trường Ukraine, Su-34 giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Từ năm 2024, loại máy bay này bắt đầu sử dụng rộng rãi bom lượn có điều khiển làm vũ khí chủ lực cho các cuộc tấn công tầm xa, giúp Nga đánh vào các mục tiêu từ khoảng cách lớn với chi phí được cho là hiệu quả hơn.
Cuối tháng 7, các nguồn tin Nga công bố đoạn video cho thấy một chiếc Su-34 mang theo 4 quả bom FAB-500T được cải tiến. Những quả bom này được trang bị hệ thống dẫn đường và bộ mở rộng tầm bay Unified Gliding and Correction Module (UMPK) nâng cấp.
Hình ảnh này cho thấy quá trình phát triển vũ khí dành cho Su-34 vẫn đang được tiếp tục, trong đó những kinh nghiệm từ chiến trường được sử dụng để hoàn thiện các hệ thống mới.
Ngoài nhiệm vụ tấn công, Su-34 còn được phát triển như phiên bản kế nhiệm trực tiếp của Su-24M từ thời Liên Xô. Máy bay cũng được kỳ vọng có thể đảm nhiệm một phần vai trò của Su-25, loại máy bay hỗ trợ không quân tầm gần chủ lực của Nga tương tự A-10 của Mỹ.
Trong một số nhiệm vụ, Su-34 thậm chí đã thay thế Tu-22M3, loại máy bay ném bom có kích thước lớn hơn đáng kể.
Su-34 tiếp tục được nâng cấp
Lô Su-34 gần nhất trước đợt bàn giao mới được chuyển giao cho Lực lượng Không quân Vũ trụ Nga vào tháng 6. Những máy bay này được trang bị một số nâng cấp, trong đó đáng chú ý là phần vỏ bọc ăng-ten trên lưng máy bay.
Cấu hình này dường như nhằm cải thiện khả năng kết nối, tăng tính linh hoạt trong thực hiện nhiệm vụ và nâng cao khả năng phản hồi, những yếu tố đặc biệt quan trọng đối với các hoạt động tấn công chính xác.
Su-34 được phát triển từ dòng máy bay chiến đấu chiếm ưu thế trên không Su-27. Dù có trọng lượng lớn hơn khoảng 50% so với thiết kế cơ sở, máy bay vẫn duy trì khả năng tác chiến không đối không đáng kể.
Khả năng này cho phép Su-34 thực hiện nhiệm vụ mà không nhất thiết phải có máy bay chiến đấu hộ tống. Trong một số trường hợp, máy bay còn có thể được trang bị hoàn toàn cho các nhiệm vụ không đối không.
Ngành công nghiệp quốc phòng Nga dường như đang ưu tiên mở rộng sản xuất cả Su-34 và tiêm kích thế hệ thứ năm Su-57. Tháng 4/2025, Nhà máy sản xuất máy bay Chkalov tại Novosibirsk, Siberia, nơi đảm nhiệm sản xuất toàn bộ Su-34, được cho là đã tăng gấp đôi tốc độ sản xuất so với trước năm 2022. Sản lượng ước tính đạt gần 30 máy bay mỗi năm.
Trong khi Su-57 bắt đầu được xuất khẩu sang Algeria từ năm 2025 và ít nhất hai khách hàng khác đã đặt hàng, Su-34 được cho là lần đầu tiên bước vào thị trường xuất khẩu vào năm 2026, cũng với điểm đến là Algeria. Ngoài ra, khả năng Nga xuất khẩu Su-34 sang Triều Tiên cũng đã được đồn đoán rộng rãi.
Việc chuyển một phần năng lực sản xuất Su-34 trong năm 2026 sang phục vụ nhu cầu của Không quân Algeria được dự báo có thể khiến số lượng máy bay bàn giao cho Lực lượng Không quân Vũ trụ Nga giảm so với năm 2025.
Tình trạng tương tự cũng được dự kiến đối với Su-35 khi Nga phải dành thêm năng lực sản xuất để đáp ứng các đơn hàng lớn hơn từ Iran, qua đó có thể làm giảm số lượng máy bay được bàn giao cho lực lượng trong nước.
