Bác sĩ Bệnh viện Nhi Đồng 2 đang khám bệnh cho một học sinh. Ảnh: BV cung cấp
Nhiều bệnh có dấu hiệu tăng nhẹ
BS.CK1 Trần Nguyên Khôi - Phó Trưởng khoa Khám bệnh, Bệnh viện Nhi đồng 2 cho biết những ngày gần đây, lượng trẻ đến khám tại bệnh viện có xu hướng tăng. Trung bình mỗi ngày, Khoa Khám bệnh Bệnh viện Nhi Đồng 2 tiếp nhận khoảng 4.000-5.000 lượt trẻ, tăng khoảng 20-30% so với những tuần trước.
Trong số này, trẻ dưới 5 tuổi chiếm đa số, đặc biệt là trẻ dưới 2 tuổi, trẻ sinh non và những trẻ có bệnh nền như hen phế quản, bệnh phổi mạn tính, bệnh tim bẩm sinh hoặc suy giảm miễn dịch. Đây là những nhóm có nguy cơ diễn tiến nặng hơn khi mắc các virus đường hô hấp như cúm hoặc RSV.
Theo bác sĩ Nguyên Khôi, viêm hô hấp cấp chiếm hơn 60% số trường hợp đến khám. Các bệnh lý còn lại chủ yếu là tiêu hóa, da liễu và một số bệnh truyền nhiễm. Trong đó, tay chân miệng, sốt xuất huyết, thủy đậu cũng có dấu hiệu tăng nhẹ.
Dính mưa có gây viêm phổi?
Trước tình trạng thời tiết mưa nhiều, nhiều phụ huynh lo lắng việc trẻ đi học, đi làm về bị dính mưa, quần áo hoặc tóc ẩm ướt có thể khiến trẻ mắc viêm phế quản, viêm phổi.
Theo bác sĩ Nguyên Khôi, trẻ bị ướt mưa, tóc hoặc quần áo còn ẩm không tự gây ra viêm đường hô hấp, viêm phế quản hay viêm phổi.
Tác nhân trực tiếp gây nhiễm trùng hô hấp chủ yếu vẫn là virus và vi khuẩn. Một số virus đường hô hấp có thể bắt đầu gây bệnh ở đường hô hấp trên, sau đó tiến triển xuống đường hô hấp dưới, gây viêm phế quản, viêm tiểu phế quản hoặc viêm phổi.
Tuy nhiên, thời tiết mưa nhiều, độ ẩm cao và nhiệt độ thay đổi liên tục có thể góp phần làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh hô hấp ở trẻ.
Đặc biệt, trẻ có thể phải di chuyển từ môi trường nóng ngoài trời vào phòng điều hòa hoặc ngược lại. Sự thay đổi nhiệt độ đột ngột có thể kích thích đường thở, nhất là ở trẻ nhỏ hoặc trẻ có cơ địa nhạy cảm.
Bên cạnh đó, mùa mưa thường đi kèm điều kiện thuận lợi cho một số tác nhân gây bệnh hô hấp lưu hành. Trẻ đi học, đi nhà trẻ hoặc di chuyển trên phương tiện đông người cũng có nhiều cơ hội tiếp xúc gần với người đang mang virus.
"Không nên hiểu rằng cứ dính mưa là trẻ sẽ bị viêm phổi. Điều đáng lưu ý là sự kết hợp giữa tác nhân gây bệnh và các yếu tố môi trường, trong đó virus, vi khuẩn mới là nguyên nhân trực tiếp gây nhiễm trùng hô hấp", bác sĩ nhấn mạnh.
Nhóm trẻ cần được phụ huynh đặc biệt lưu ý
Theo bác sĩ Nhi Đồng 2, nhóm trẻ cần được phụ huynh đặc biệt lưu ý trong thời điểm này là trẻ dưới 5 tuổi, nhất là trẻ dưới 2 tuổi; trẻ sinh non; trẻ mắc hen phế quản, bệnh phổi mạn tính, bệnh tim bẩm sinh hoặc suy giảm miễn dịch.
Trẻ đang đi nhà trẻ, mẫu giáo cũng cần được quan tâm bởi đây là môi trường có sự tiếp xúc gần giữa nhiều trẻ, làm tăng khả năng lây truyền các virus đường hô hấp.
Do đó, bên cạnh yếu tố thời tiết, khả năng tiếp xúc và lây nhiễm trong môi trường tập thể là yếu tố rất quan trọng.
Phụ huynh không nên chỉ nhìn vào tình trạng sốt để đánh giá mức độ nặng của bệnh. Với các bệnh hô hấp ở trẻ, cần chú ý nhịp thở, mức độ khó thở, khả năng ăn uống, bú, tình trạng tỉnh táo và màu sắc môi, da.
Nếu trẻ có biểu hiện thở nhanh, khó thở, thở rít hoặc khò khè nhiều, lồng ngực hay vùng dưới xương sườn bị rút lõm theo nhịp thở, môi hoặc mặt tím tái, li bì khó đánh thức, uống kém hoặc có dấu hiệu mất nước, cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám.
Đặc biệt, nếu trẻ đã giảm sốt, giảm ho nhưng sau đó lại sốt cao trở lại, ho nhiều hơn hoặc khó thở tăng lên, cũng cần đưa trẻ đi khám sớm.
Trẻ dính mưa, cha mẹ nên làm gì?
Khi trẻ vừa đi ngoài đường về và bị dính mưa, việc đầu tiên cha mẹ nên làm là đưa trẻ vào nơi khô ráo, thay ngay quần áo ướt, lau khô người và sấy khô tóc.
Nếu trẻ bị ướt nhiều hoặc cảm thấy lạnh, cha mẹ có thể cho trẻ tắm hoặc tráng lại bằng nước ấm, sau đó lau khô và mặc quần áo sạch, phù hợp với nhiệt độ môi trường.
Tuy nhiên, không cần tắm nước quá nóng hoặc ủ ấm trẻ quá mức.
Nếu trẻ chỉ hơi ẩm, cha mẹ không nhất thiết phải tắm ngay. Lau khô người, thay quần áo và sấy tóc là đủ. Nếu trẻ bị bẩn hoặc ướt nhiều, có thể tắm/tráng bằng nước ấm.
Điều quan trọng là giữ trẻ khô ráo, ấm vừa phải, tránh để trẻ tiếp tục tiếp xúc với gió lạnh hoặc thay đổi nhiệt độ quá đột ngột.
Sau đó, cha mẹ cần tiếp tục theo dõi các triệu chứng hô hấp của trẻ. Nếu xuất hiện khó thở, thở nhanh, khò khè nhiều, tím tái, li bì, bỏ bú hoặc không uống được, cần đưa trẻ đi khám ngay.
Với những gia đình phải đưa đón con vào giờ tan tầm, bác sĩ khuyến cáo phụ huynh nên chủ động chuẩn bị áo mưa, quần áo và khăn khô để có thể xử lý ngay khi trẻ bị ướt.
Nếu có thể, nên rút ngắn thời gian trẻ ở ngoài trời trong những lúc mưa lớn, tránh để trẻ bị ướt lâu. Khi về nhà, thay quần áo ẩm, lau khô người và tóc, giữ trẻ ở nhiệt độ dễ chịu.
Cha mẹ cũng không nên để trẻ vừa đi mưa về đã tiếp xúc ngay với môi trường quá lạnh, chẳng hạn ngồi ngay trước luồng máy lạnh mạnh.
Quan trọng hơn, phụ huynh cần thực hiện những biện pháp giúp hạn chế lây nhiễm virus hô hấp: rửa tay thường xuyên, hạn chế cho trẻ tiếp xúc với người đang mắc bệnh, giữ không gian sinh hoạt thông thoáng và cho trẻ nghỉ học khi đang mắc bệnh hô hấp để tránh lây cho các bạn.
"Phụ huynh không cần quá lo lắng khi trẻ chẳng may bị dính mưa. Điều cần làm là nhanh chóng thay quần áo ướt, lau khô, giữ ấm vừa phải và theo dõi sức khỏe của trẻ. Quan trọng nhất vẫn là phòng ngừa sự phơi nhiễm với virus, vi khuẩn và nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường để đưa trẻ đi khám", bác sĩ Nguyên Khôi khuyến cáo.
